Nếu kinh tế Mỹ gặp biến cố, Chủ tịch Fed Kevin Warsh sẽ làm gì?

Tân Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) Kevin Warsh đang theo đuổi một chiến lược giao tiếp đầy bí ẩn, trong bối cảnh nền kinh tế phải đối mặt cùng lúc nhiều rủi ro: cổ phiếu AI lao dốc, giá dầu tăng mạnh và áp lực lạm phát quay trở lại.

Trên nền tảng dự đoán Polymarket hiện có một kèo cược khá nổi tiếng mang tên "Nothing ever happens: 2026" (Chẳng có gì xảy ra trong năm 2026).

Người tham gia sẽ nhận mức lợi nhuận khoảng 30% nếu suốt năm không xảy ra bất kỳ sự kiện lớn nào trong danh sách như Tổng thống Donald Trump hoặc Chủ tịch Tập Cận Bình từ chức, Bitcoin vượt ngoài vùng 10.000-1 triệu USD, hay Trái đất hứng chịu động đất, phun trào núi lửa hoặc thiên thạch quy mô lớn.

Chỉ cần một trong các sự kiện đó xảy ra, người đặt cược sẽ mất toàn bộ số tiền.

Cách điều hành của Kevin Warsh - người vừa đảm nhiệm chức Chủ tịch Fed và mới chủ trì cuộc họp thứ hai của Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) - cũng giống như đang đặt cược vào giả định rằng "sẽ không có chuyện gì nghiêm trọng xảy ra".

Chiến lược "im lặng" khiến thị trường bất an

Trong cuộc họp báo sau phiên họp Fed ngày 29/7, ông Warsh gần như không tiết lộ định hướng chính sách tiền tệ trong thời gian tới.

Sự kín tiếng này ngay lập tức khiến thị trường phản ứng mạnh.

Lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm tăng vọt trong ngày họp và kết tuần ở mức trên 4,7%, tiệm cận đỉnh cao nhất trong ba năm.

Trong khi đó, thị trường chứng khoán, đặc biệt là nhóm công nghệ nhạy cảm với lãi suất, đồng loạt biến động dù Fed vẫn giữ nguyên lãi suất điều hành.

Theo The Economist, ông Warsh dường như muốn để thị trường tự đánh giá triển vọng kinh tế thay vì Fed liên tục phát tín hiệu về các bước đi tiếp theo.

Nếu nền kinh tế ổn định, chiến lược này có thể chỉ khiến chi phí vay tăng nhẹ do nhà đầu tư yêu cầu mức bù rủi ro cao hơn.

Tuy nhiên, nếu xuất hiện cú sốc lớn, việc Fed thiếu định hướng rõ ràng có thể khiến thị trường thêm hoảng loạn thay vì giúp ổn định tâm lý.

Ngay cả ông Warsh cũng thừa nhận rằng trong khủng hoảng, truyền thông rõ ràng là điều cần thiết.

Rủi ro lớn nhất: Bong bóng AI xì hơi

Một trong những nguy cơ đáng lo ngại nhất hiện nay là làn sóng bán tháo cổ phiếu AI tại Mỹ và đặc biệt là Hàn Quốc.

The Economist nhắc lại bài học từ năm 2000, khi bong bóng dot-com vỡ đã kéo kinh tế toàn cầu vào suy thoái.

Hiện nay, thị trường đã xuất hiện những dấu hiệu đầu tiên.

Quỹ đầu cơ Situational Awareness - quản lý hàng tỷ USD tài sản - ghi nhận khoản thua lỗ rất lớn trong tháng qua và buộc phải bán tháo danh mục đầu tư. Quỹ Citadel đã nhanh chóng mua lại phần lớn số cổ phiếu niêm yết này với giá chiết khấu.

Dù vậy, thiệt hại hiện vẫn được đánh giá là trong tầm kiểm soát.

Một số cổ phiếu AI đã phục hồi trở lại, còn chỉ số Nasdaq dù giảm khoảng 6% so với đỉnh tháng 6 nhưng vẫn tăng so với đầu năm.

Nếu công nghệ Mỹ mất sức hút, đồng USD cũng gặp rủi ro

Theo The Economist, sức mạnh hiện nay của đồng USD không còn chỉ dựa vào trái phiếu Kho bạc mà ngày càng phụ thuộc vào việc nhà đầu tư nước ngoài liên tục mua cổ phiếu công nghệ Mỹ.

Trong khi đó, trái phiếu chính phủ Mỹ trở nên kém hấp dẫn hơn sau nhiều năm thâm hụt ngân sách lớn và lạm phát có dấu hiệu tăng trở lại.

Tờ báo nhắc lại thời điểm tháng 4, khi Tổng thống Donald Trump công bố gói thuế quan "Liberation Day". Khi đó, thị trường từng chứng kiến hiện tượng nhà đầu tư quốc tế đồng loạt bán cả cổ phiếu lẫn tài sản bằng USD.

Kịch bản này hiện vẫn chưa phải nguy cơ cận kề, nhưng nếu kéo dài, tác động tới thị trường tài chính Mỹ có thể rất nghiêm trọng.

Giá dầu leo thang vì eo biển Hormuz

Một rủi ro khác đến từ Trung Đông.

Sau khi lệnh ngừng bắn mong manh giữa Mỹ và Iran đổ vỡ, gần như không còn dầu mỏ đi qua Eo biển Hormuz, khiến giá năng lượng tăng mạnh.

Giá dầu Brent hiện lên khoảng 88 USD/thùng, tăng từ mức khoảng 70 USD hồi đầu tháng 7.

Tại Mỹ, giá xăng đã vượt 4 USD/gallon, trong khi trước khi xung đột nổ ra chỉ quanh mức 3 USD.

Giá nhiên liệu luôn là yếu tố tác động trực tiếp tới tâm lý người tiêu dùng Mỹ. Mỗi đợt tăng mạnh đều có thể làm suy yếu chi tiêu, đẩy kỳ vọng lạm phát đi lên và làm giảm niềm tin vào Fed.

Thuế quan mới của ông Trump làm Fed thêm khó xử

Theo The Economist, chính sách thương mại của Tổng thống Donald Trump cũng khiến bài toán của Fed trở nên phức tạp hơn.

Sau khi cơ sở pháp lý tạm thời để áp thuế hết hiệu lực ngày 24/7, Nhà Trắng nhanh chóng triển khai các rào cản thương mại mới và công bố mức thuế cao hơn với nhiều quốc gia như Canada và Brazil.

Trong khi đó, doanh nghiệp Mỹ vẫn chưa chuyển hết chi phí từ các đợt tăng thuế trước sang người tiêu dùng.

Nếu các mức thuế mới tiếp tục đẩy giá hàng hóa tăng, xu hướng giảm của lạm phát hàng hóa có thể bị đảo ngược.

Fed có thể buộc phải tăng lãi suất

Kịch bản khó xử nhất đối với ông Warsh là khi thị trường chứng khoán ổn định trở lại nhưng giá dầu và thuế quan mới tiếp tục đẩy lạm phát tăng cao.

Trong điều kiện bình thường, đây sẽ là lý do rõ ràng để Fed xem xét tăng lãi suất. Thậm chí, một số thành viên FOMC đã bỏ phiếu ủng hộ phương án này.

Tuy nhiên, nếu Fed nâng lãi suất ngay trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11, mối quan hệ giữa ông Warsh và Nhà Trắng có thể xấu đi nhanh chóng, đồng thời làm dấy lên tranh cãi về tính độc lập của Fed.

Theo The Economist, có khả năng ông Warsh đang cố để thị trường tự thực hiện công việc siết chặt điều kiện tài chính.

Nói cách khác, bằng việc liên tục nhấn mạnh cam kết kiểm soát lạm phát nhưng không khẳng định sẽ tăng lãi suất, ông kỳ vọng lợi suất trái phiếu dài hạn sẽ tự tăng, qua đó khiến chi phí vay của nền kinh tế cao hơn mà Fed không cần trực tiếp hành động.

Canh bạc nhiều rủi ro

Tuy nhiên, cũng có khả năng lợi suất trái phiếu tăng không phải vì thị trường tin Fed sẽ kiểm soát được lạm phát, mà vì nhà đầu tư lo ngại chính chiến lược giao tiếp đầy bí ẩn của ông Warsh có thể phản tác dụng.

"Nothing ever happens" có thể là một canh bạc hấp dẫn đối với các nhà đầu tư.