Từ 200.000 đôi giày đến bài học đắt giá về quyền kiểm soát doanh nghiệp

Năm 2018-2021, thương hiệu giày SAADO từng đạt cột mốc đáng tự hào khi bán hơn 200.000 đôi giày tại 8 quốc gia và đăng ký thương hiệu tại Mỹ.

Nhưng phía sau thành công đó lại là một bài học mà founder Phùng Lê Lâm Hải (Lucas) cho rằng đáng giá nhất trong sự nghiệp:Tạo ra giá trị chưa chắc đã đồng nghĩa với việc kiểm soát được giá trị mình tạo ra.

Ở giai đoạn đầu khởi nghiệp, anh từng mắc phải sai lầm phổ biến của nhiều founder trẻ: nghĩ rằng chỉ cần mình giỏi, mình có thể làm tốt mọi thứ.

Vì vậy, cùng lúc anh xây dựng nhiều dự án:

• Startup giày dép SAADO

• Agency thiết kế thương hiệu EmoBreaker

• Công ty công nghệ Affiliate & D2C

• Học viện đào tạo CEO

• Góp vốn vào công ty nông nghiệp

• Và nhiều dự án khác

Nhưng sau này nhìn lại, anh nhận ra một khoảng trống lớn mà nhiều founder thường bỏ qua:

Không phải Sales. Không phải Marketing. Không phải Product. Mà là Governance – năng lực quản trị doanh nghiệp.

Khi công ty còn nhỏ, những vấn đề như:

• Cấu trúc sở hữu

• Quyền biểu quyết

• Vai trò Hội đồng quản trị

• Phân bổ cổ phần

• Cơ chế ra quyết định thường bị xem nhẹ.

Nhưng khi doanh nghiệp lớn lên, đây lại là những yếu tố quyết định ai là người có quyền định hướng tương lai công ty.

SAADO từng tăng trưởng, sản phẩm tốt, khách hàng hài lòng. Nhưng khi nhìn lại, bài toán nằm ở việc cấu trúc sở hữu chưa phù hợp ngay từ đầu.

Từ trải nghiệm đó, anh dành nhiều năm nghiên cứu sâu hơn về governance, equity structure, M&A và đồng hành cùng nhiều founder trong quá trình tái cấu trúc doanh nghiệp.

Một trong những bài học lớn nhất được rút ra: "Đừng chỉ học cách xây dựng doanh nghiệp. Hãy học cách sở hữu, quản trị và bảo vệ doanh nghiệp mình tạo ra."

Bởi khi doanh nghiệp đủ lớn, governance không còn là câu chuyện pháp lý. Nó trở thành câu chuyện chiến lược.

Với founder, đôi khi bài học đắt giá nhất không phải là làm sao để công ty tăng trưởng nhanh hơn, mà là làm sao để giữ được quyền quyết định đối với giá trị mà mình đã tạo ra.