Trump dọa cấm máy bay Bombardier vào Mỹ, Canada chuẩn bị đòn trả đũa 20 tỷ USD

Căng thẳng thương mại Mỹ - Canada tiếp tục leo thang khi Tổng thống Donald Trump đe dọa hạn chế máy bay thương gia Bombardier của Canada tại thị trường Mỹ

Trump nhắm vào Bombardier

Ngày 7/9, Tổng thống Donald Trump cảnh báo có thể cấm bán máy bay thương gia Bombardier tại Mỹ nếu dòng máy bay này không được sản xuất trong nước.

Bombardier, có trụ sở tại Montreal, là một trong những nhà sản xuất máy bay thương gia lớn của Canada và có thị trường đáng kể tại Mỹ.

Trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump cho rằng nếu doanh nghiệp Canada muốn tiếp cận thị trường Mỹ thì phải chuyển hoạt động sản xuất sang Mỹ.

“Nếu họ muốn thị trường của chúng ta, họ phải sản xuất tại đây và ngừng đối xử với nước Mỹ như một ‘con heo đất’”, ông Trump viết.

Động thái này cho thấy chính sách thương mại của Washington đang được mở rộng sang cả những ngành công nghiệp có giá trị cao, thay vì chỉ tập trung vào các nhóm hàng hóa truyền thống như thép, nhôm hay ô tô.

Canada tung đòn trả đũa 20 tỷ USD

Tuyên bố của ông Trump được đưa ra chỉ vài giờ trước khi Canada áp dụng các biện pháp đáp trả mới, dự kiến có hiệu lực từ ngày 8/9.

Theo quy định mới, thuế đối với nhôm và thép nhập khẩu từ Mỹ sẽ tăng lên 50%, tương đương mức thuế mà Washington đang áp dụng đối với kim loại Canada.

Ngoài kim loại, một loạt hàng hóa Mỹ cũng nằm trong danh sách chịu thuế mới, bao gồm sản phẩm giấy, vật liệu xây dựng, đồ gia dụng và nông sản.

Tổng giá trị các biện pháp trả đũa được ước tính khoảng 20 tỷ USD.

Thủ tướng Canada Mark Carney vẫn duy trì lập trường cứng rắn, đồng thời phát tín hiệu rằng Ottawa sẽ tiếp tục đáp trả tương xứng nếu Washington đưa ra thêm các biện pháp thương mại trong tương lai.

Quan hệ đồng minh ngày càng căng thẳng

Mỹ và Canada vốn là hai đồng minh và đối tác thương mại quan trọng của nhau. Tuy nhiên, các cuộc đàm phán thương mại giữa hai nước đã đổ vỡ vào tháng trước, ngay trong giai đoạn được xem là then chốt.

Kể từ đó, những phát ngôn giữa Tổng thống Trump và Thủ tướng Carney ngày càng gay gắt.

Ông Carney từng cáo buộc Washington chưa thực sự nghiêm túc trong đối thoại và kêu gọi phía Mỹ ngừng những lời mỉa mai, thay vào đó tập trung vào đàm phán thực chất.

Trong khi đó, ông Trump tiếp tục đưa ra nhiều động thái gây sức ép với Canada, từ việc đe dọa nâng thuế ô tô lên 50% từ ngày 1/1, cho đến những tuyên bố liên quan đến Bombardier.

Những diễn biến này cho thấy tranh chấp thương mại giữa hai nước đang vượt ra ngoài vấn đề thuế quan đối với hàng hóa và ngày càng ảnh hưởng trực tiếp đến các doanh nghiệp lớn.

Cuộc chiến thương mại có thể gây sức ép lên cả Mỹ

Xét về quy mô nền kinh tế, Mỹ có GDP năm 2025 lớn khoảng 13 lần Canada. Tuy nhiên, quy mô chênh lệch không có nghĩa Washington hoàn toàn miễn nhiễm với tác động từ các biện pháp trả đũa.

Canada là một trong những đối tác thương mại quan trọng nhất của Mỹ. Việc Ottawa đánh thuế lên nhiều nhóm hàng hóa có thể làm tăng chi phí đối với doanh nghiệp và người tiêu dùng Mỹ, đồng thời gây sức ép lên các ngành có chuỗi cung ứng phụ thuộc vào thị trường Canada.

Ngược lại, doanh nghiệp Canada cũng phải đối mặt với nguy cơ mất khả năng tiếp cận thị trường lớn nhất của mình nếu căng thẳng tiếp tục leo thang.

Bộ trưởng Công nghiệp Canada Mélanie Joly cho biết Ottawa đang thiết kế các biện pháp trả đũa có mục tiêu nhằm tạo “sức ép chính trị” lên chính quyền Trump và buộc Washington cân nhắc lại chính sách hiện tại.

Áp lực chính trị gia tăng trước bầu cử giữa nhiệm kỳ

Thời điểm căng thẳng thương mại leo thang cũng đáng chú ý khi cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ chỉ còn khoảng 2 tháng.

Các nghị sĩ Cộng hòa đang phải đối mặt với sức ép giải thích quan điểm về chính sách thuế quan của chính quyền Trump, đặc biệt tại những bang có ngành sản xuất và doanh nghiệp chịu ảnh hưởng từ chi phí nhập khẩu.

Thượng nghị sĩ Susan Collins của bang Maine là một trong những trường hợp đáng chú ý. Bà từng chỉ trích chính sách thuế quan của ông Trump và đang đối mặt với một cuộc tái tranh cử được đánh giá là khó khăn.

Với việc cả Washington và Ottawa đều đang cứng rắn hơn, nguy cơ cuộc tranh chấp thương mại Mỹ - Canada tiếp tục mở rộng là điều thị trường phải theo dõi. Không chỉ các ngành thép, nhôm hay ô tô, những doanh nghiệp hoạt động trong các lĩnh vực công nghệ cao và hàng không như Bombardier cũng có thể trở thành mục tiêu trong vòng xoáy bảo hộ thương mại mới.