Xăng E10 tăng hơn 21% từ tháng 9, giá hàng hóa cuối năm đối mặt áp lực

Giá xăng E10 RON95-III tăng gần 5.000 đồng/lít kể từ tháng 9, trong khi chi phí nguyên liệu, nhân công, mặt bằng và vận chuyển vẫn neo cao.

Bữa ăn bình dân ngày càng đắt đỏ

Giá nhiên liệu liên tục tăng trong hơn một tháng qua, kéo theo lo ngại về chi phí sản xuất, vận chuyển và giá hàng hóa, dịch vụ thiết yếu. Xăng E10 RON95-III tăng từ 23.270 đồng/lít lên 28.254 đồng/lít, tương đương mức tăng gần 5.000 đồng/lít, tức hơn 21%.

Tại Hà Nội, những bữa ăn bình dân cũng dần trở thành khoản chi đáng kể. Theo chị Hải Phương, một nhân viên văn phòng tại Hà Nội, mức giá 50.000-60.000 đồng cho một bát phở đã trở nên phổ biến ở nhiều khu vực, đặc biệt là các tuyến phố tập trung đông văn phòng. Những hàng phở có giá dưới 40.000 đồng/bát ngày càng khó tìm.

Chi phí đi chợ cũng tạo thêm áp lực cho ngân sách gia đình. Vào những thời điểm mưa nhiều, giá một số loại rau thơm, rau gia vị tăng 1,5-2 lần, trong khi hành lá có giá khoảng 30.000 đồng/kg. Với gia đình bốn người, khoản tiền 500.000 đồng khó đủ để xoay xở chi phí thực phẩm trong nửa tuần.

Trước tình hình này, tự nấu ăn tại nhà vẫn là lựa chọn giúp nhiều gia đình tiết kiệm hơn so với việc thường xuyên ăn ngoài.

Ở phía kinh doanh, các hàng quán cũng phải tính toán giữa chi phí vận hành và khả năng chi trả của khách hàng. Chủ một quán bún mọc tại Đống Đa cho biết từ đầu năm đến nay, quán mới điều chỉnh giá một lần, tăng 5.000 đồng/bát. Hiện mức giá thấp nhất là 45.000 đồng, trong bối cảnh giá gas, nguyên liệu và nhân công đều tăng.

Dù vậy, chủ quán cho biết lượng khách chưa giảm, trong khi đơn hàng qua các ứng dụng giao đồ ăn còn tăng mạnh hơn.

Thực tế, giá bán một suất ăn không chỉ phụ thuộc vào xăng dầu mà còn chịu ảnh hưởng từ giá nguyên liệu, tiền thuê mặt bằng, tiền công và nhiều khoản chi phí vận hành khác. Vì vậy, ngay cả khi nhiên liệu giảm giá, hàng quán cũng khó hạ giá bán ngay nếu các chi phí còn lại vẫn ở mức cao.

CPI tháng 9 tăng hơn 5% so với cùng kỳ

Theo Cục Thống kê, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 9/2026 tăng 0,6% so với tháng trước và tăng 5,08% so với cùng kỳ năm 2025. Trong tháng, giá xăng tăng 9,3%, giá dầu diesel tăng 4,5%, góp phần đẩy mặt bằng giá tiêu dùng lên cao.

Nhóm giao thông ghi nhận mức tăng mạnh nhất, đạt 3,9% so với tháng trước, làm CPI chung tăng 0,4 điểm phần trăm. Diễn biến này cho thấy tác động trực tiếp của giá nhiên liệu tới chi phí đi lại và các dịch vụ liên quan.

Tính chung 9 tháng đầu năm 2026, CPI tăng 4,5% so với cùng kỳ năm trước. Những nhóm hàng có mức tăng và đóng góp đáng kể vào CPI gồm hàng ăn và dịch vụ ăn uống; nhà ở, điện nước, chất đốt và vật liệu xây dựng; giao thông.

Ở chiều ngược lại, hoạt động tiêu dùng vẫn duy trì đà tăng. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng đạt hơn 5,92 triệu tỷ đồng, tăng 13,4% so với cùng kỳ năm trước.

Theo bà Nguyễn Thu Oanh, Trưởng ban Thống kê Dịch vụ và Giá thuộc Cục Thống kê, nếu loại trừ yếu tố giá, mức tăng của tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng đạt 7,8%, cao hơn mức 7,2% của cùng kỳ năm trước. Điều này cho thấy sức mua thực tế vẫn tăng, dù một phần mức tăng doanh thu đến từ mặt bằng giá cao hơn.

Giá nhiên liệu tiếp tục là biến số của thị trường cuối năm

Theo bà Nguyễn Thúy Hiền, Phó Cục trưởng Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước thuộc Bộ Công Thương, nhu cầu sản xuất, vận chuyển và tiêu dùng thường tăng mạnh vào những tháng cuối năm. Trong khi đó, giá xăng dầu vẫn chịu ảnh hưởng từ những diễn biến khó lường trên thị trường thế giới.

Nếu nhiên liệu tiếp tục duy trì ở mức cao, áp lực có thể lan rộng từ chi phí giao thông sang giá hàng hóa, dịch vụ và chỉ số giá tiêu dùng.

Bộ Công Thương cho biết nguồn cung xăng dầu trong nước về cơ bản được cân đối để đáp ứng nhu cầu sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng trong những tháng cuối năm. Tuy nhiên, trước những bất ổn địa chính trị, giá xăng dầu trong nước sẽ tiếp tục được điều hành bám sát diễn biến thế giới, đồng thời kết hợp linh hoạt các công cụ bình ổn khi cần thiết.

Trong ba tháng cuối năm, nhu cầu mua sắm được dự báo tiếp tục tăng, đặc biệt vào các dịp lễ, Tết. Doanh nghiệp cũng đẩy mạnh sản xuất, kinh doanh nhằm hoàn thành kế hoạch năm, khiến nhu cầu vận chuyển và lưu thông hàng hóa gia tăng.

Cơ quan quản lý dự kiến tiếp tục triển khai các biện pháp kích cầu tiêu dùng. Tuy nhiên, trong bối cảnh sức mua tăng và chi phí đầu vào chưa hạ nhiệt, khả năng giảm giá hàng hóa sẽ phụ thuộc đáng kể vào diễn biến giá nhiên liệu, nguyên liệu và các chi phí vận hành.

Đối với người tiêu dùng, áp lực giá cả có thể khiến việc cân đối ngân sách gia đình trở nên khó khăn hơn. Với doanh nghiệp và hộ kinh doanh, bài toán giữ giá bán hợp lý trong khi vẫn bảo đảm hiệu quả hoạt động sẽ tiếp tục là thách thức trong những tháng cuối năm 2026.