Nhật Bản có thể nâng lãi suất lên mức cao nhất trong hơn 30 năm

Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BoJ) được dự báo sẽ tiếp tục nâng lãi suất trong cuộc họp ngày 17-18/9, đưa mức lãi suất lên 1,25% - cao nhất trong hơn 3 thập kỷ.

BoJ đứng trước khả năng tăng lãi suất lần nữa

BoJ được dự báo sẽ tăng lãi suất thêm 0,25 điểm phần trăm lên 1,25% trong cuộc họp chính sách diễn ra ngày 17-18/9.

Nếu được thực hiện, đây sẽ là mức lãi suất cao nhất của Nhật Bản trong hơn 30 năm. Việc tiếp tục thắt chặt chính sách tiền tệ được đặt trong bối cảnh lạm phát tại Nhật Bản có xu hướng gia tăng, trong khi đồng yen suy yếu làm chi phí nhập khẩu tăng lên.

Giá dầu leo thang sau những bất ổn tại Trung Đông cũng tạo thêm áp lực đối với mặt bằng giá. Lạm phát trong tháng 7/2026 tăng nhanh và tiến gần mức mục tiêu 2% mà BoJ đặt ra.

Trong môi trường này, bài toán của BoJ không chỉ nằm ở việc kiểm soát lạm phát mà còn phải cân nhắc tác động của đồng yen yếu đối với sức mua của hộ gia đình và hoạt động đầu tư.

Lạm phát có thể tiếp tục vượt mục tiêu

Marcel Thieliant, chuyên gia của Capital Economics, dự báo lạm phát lõi của Nhật Bản, không bao gồm thực phẩm tươi sống và năng lượng, có thể tăng lên 2,5% vào đầu năm 2027.

Trong trường hợp Chính phủ Nhật Bản không khôi phục các chương trình trợ cấp điện và khí đốt, lạm phát chung có khả năng vượt 3%.

Theo kịch bản này, lãi suất của BoJ có thể tiếp tục tăng và đạt khoảng 2% vào giữa năm 2027.

Triển vọng trên cho thấy đợt tăng lãi suất sắp tới có thể không phải bước điều chỉnh cuối cùng nếu áp lực giá tiếp tục kéo dài. Tuy nhiên, tốc độ thắt chặt sẽ còn phụ thuộc vào diễn biến lạm phát, tiền lương, tỷ giá và sức khỏe của nền kinh tế Nhật Bản.

Đồng yen yếu tạo thêm áp lực cho chính sách tiền tệ

Takehiko Nakao, cựu lãnh đạo chính sách tiền tệ Nhật Bản, cho rằng BoJ cần hành động sớm để kiểm soát lạm phát.

Theo quan điểm này, nếu ngân hàng trung ương chậm điều chỉnh chính sách, áp lực tích tụ có thể khiến BoJ phải thực hiện những đợt tăng lãi suất mạnh hơn trong tương lai.

Đồng yen suy yếu là một trong những vấn đề được đặc biệt quan tâm. Khi đồng nội tệ mất giá, chi phí hàng hóa nhập khẩu tăng lên, từ đó làm giảm sức mua thực tế của người dân và có thể gây sức ép lên tiêu dùng cũng như đầu tư.

Trong những tháng gần đây, diễn biến tỷ giá cũng khiến chính sách tiền tệ của Nhật Bản chịu thêm sức ép trong bối cảnh nước này vẫn phải cân bằng giữa kiểm soát lạm phát và hỗ trợ tăng trưởng.

Can thiệp ngoại hối khó tạo tác động lâu dài

Shigeto Nagai, chuyên gia của Oxford Economics, cho rằng những nỗ lực can thiệp vào thị trường ngoại hối của Mỹ và Nhật Bản hồi tháng 7 chỉ có thể tạo ra tác động trong thời gian ngắn.

Theo đánh giá này, việc can thiệp cũng có thể làm gia tăng áp lực đối với BoJ trong việc điều chỉnh lãi suất, khi thị trường xuất hiện kỳ vọng rằng Nhật Bản cần hành động nhanh hơn để hỗ trợ đồng yen.

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Bessent cũng đã thể hiện sự ủng hộ đối với các bước đi của BoJ nhằm giải quyết tình trạng đồng yen suy yếu.

Điều này khiến quyết định lãi suất của BoJ trở thành một biến số đáng chú ý không chỉ đối với nền kinh tế Nhật Bản mà còn với thị trường tiền tệ quốc tế.

Lợi suất trái phiếu Nhật Bản vượt 3%

Trong khi BoJ chuẩn bị cho cuộc họp chính sách, thị trường trái phiếu Nhật Bản cũng đang phản ứng trước triển vọng lãi suất cao hơn.

Kế hoạch tăng chi tiêu công, đặc biệt trong lĩnh vực quốc phòng, cùng với chính sách giảm thuế bán hàng đối với thực phẩm từ tháng 4/2027 của Thủ tướng Sanae Takaichi đang khiến giới đầu tư quan tâm đến triển vọng tài khóa và lạm phát.

Lợi suất trái phiếu Chính phủ Nhật Bản kỳ hạn 10 năm đã vượt 3%, mức cao nhất kể từ năm 1996.

Lợi suất tăng phản ánh kỳ vọng về mặt bằng lãi suất cao hơn trong tương lai, đồng thời cho thấy thị trường đang theo dõi sát khả năng BoJ tiếp tục thu hẹp chính sách tiền tệ nới lỏng.

Nếu BoJ nâng lãi suất lên 1,25%, Nhật Bản sẽ tiếp tục bước sâu hơn vào quá trình bình thường hóa chính sách tiền tệ. Từ đây, diễn biến lạm phát, tỷ giá yen và lợi suất trái phiếu sẽ là những yếu tố quan trọng quyết định bước đi tiếp theo của ngân hàng trung ương nước này.