Kinh tế bạc Trung Quốc giữa kỳ vọng và thực tế được xem là “quân bài mới” của Bắc Kinh nhằm thúc đẩy tăng trưởng trong bối cảnh tiêu dùng nội địa suy yếu.
Kinh tế bạc Trung Quốc giữa kỳ vọng và thực tế được xem là “quân bài mới” của Bắc Kinh nhằm thúc đẩy tăng trưởng trong bối cảnh tiêu dùng nội địa suy yếu.
Trong bối cảnh nền kinh tế đối mặt với áp lực giảm phát và tiêu dùng nội địa suy yếu, Kinh tế bạc Trung Quốc giữa kỳ vọng và thực tế đang được xem như một động lực tăng trưởng mới. Dù được chính phủ thúc đẩy mạnh mẽ và sở hữu tiềm năng thị trường khổng lồ, hiệu quả thực tế của chiến lược này vẫn là một dấu hỏi lớn do sự chênh lệch sâu sắc về khả năng chi tiêu trong nhóm dân số cao tuổi.
Với gần 300 triệu người đã về hưu, Trung Quốc xem việc khai thác sức mua của nhóm dân số này là một ưu tiên chiến lược. Chính sách phát triển “kinh tế bạc” đã được đề cập từ năm 2021 và được nhấn mạnh hơn trong năm nay, với ít nhất 20 tuyên bố từ giới chức nhằm thúc giục các doanh nghiệp cải thiện dịch vụ tài chính, y tế và chăm sóc người cao tuổi.
Sự lạc quan này được củng cố bởi sự nổi lên của một tầng lớp người về hưu có mức lương hưu cao và sẵn sàng chi tiêu cho chất lượng cuộc sống. Họ trở thành khách hàng mục tiêu cho các sản phẩm cao cấp, từ các khóa học dinh dưỡng, hàng tiêu dùng nhập khẩu cho đến các thiết bị công nghệ như kính thông minh AI hay các gói chăm sóc sức khỏe tại nhà do các tập đoàn lớn cung cấp.
Các mô hình kinh doanh mới như trường học cho người cao tuổi với các lớp học khiêu vũ, yoga cũng đang hình thành, cho thấy nhu cầu đa dạng vượt ra ngoài các nhu yếu phẩm cơ bản.
Tuy nhiên, bức tranh màu hồng này lại đối lập với thực tế tài chính của phần lớn người cao tuổi. Mức lương hưu trung bình ở thành thị chỉ vào khoảng 3.000 nhân dân tệ mỗi tháng, trong khi ở nông thôn con số này chỉ là 200 nhân dân tệ. Sự chênh lệch này là một rào cản lớn, khiến sức mua tổng thể của thị trường không đồng đều như kỳ vọng.
Nhiều doanh nghiệp cung cấp dịch vụ thiết yếu với giá cả phải chăng đang phải vật lộn để tồn tại. Một công ty ở Bắc Kinh cung cấp dịch vụ cắt tóc tại nhà hay đưa đón người già đến bệnh viện vẫn báo lỗ và phụ thuộc vào trợ cấp của chính phủ để duy trì hoạt động. Điều này cho thấy việc xây dựng một mô hình kinh doanh bền vững hướng đến số đông người cao tuổi là vô cùng thách thức.
Thói quen tiết kiệm và chi tiêu thận trọng vẫn còn phổ biến. Ngay cả những người có khả năng tài chính cũng có thể chỉ thực hiện một vài giao dịch lớn, còn lại vẫn ưu tiên các khoản chi tiêu thiết thực.
Các nhà kinh tế học cảnh báo rằng, dù là một thị trường tiềm năng, “kinh tế bạc” khó có thể đủ mạnh để trở thành liều thuốc giải quyết các vấn đề vĩ mô như áp lực giảm phát hay thúc đẩy tăng trưởng chung.
Do đó, sự thành công của chiến lược này không chỉ nằm ở việc tạo ra các sản phẩm, dịch vụ mới cho phân khúc cao cấp, mà còn phụ thuộc vào khả năng giải quyết bài toán thu nhập và kích thích chi tiêu của đại bộ phận người cao tuổi có thu nhập khiêm tốn. Đây sẽ là thách thức lớn nhất trong việc biến tiềm năng trên giấy thành động lực tăng trưởng thực sự cho nền kinh tế.