Tâm lý bầy đàn trong bất động sản đang ảnh hưởng mạnh mẽ đến quyết định mua bán của nhà đầu tư và người dân tại Việt Nam. Hiện tượng fomo mua đất xuất hiện khi nhiều người sợ bỏ lỡ cơ hội sở hữu đất nền, dẫn đến giá đất tăng phi lý, bất chấp nhu cầu thực tế.
Tâm lý bầy đàn trong bất động sản đang trở thành một yếu tố quan trọng định hình hành vi thị trường tại Việt Nam. Không ít nhà đầu tư cá nhân và hộ gia đình hành động dựa trên nỗi sợ bỏ lỡ cơ hội, dẫn đến hiện tượng fomo mua đất phổ biến. Hiện tượng này làm tăng áp lực cầu, đẩy giá đất lên cao, và tạo ra những nhịp biến động khó lường ngay cả khi cơ chế thị trường vẫn đang ổn định. Tâm lý đám đông không chỉ ảnh hưởng đến quyết định cá nhân mà còn tác động trực tiếp đến cấu trúc cung – cầu của thị trường bất động sản.
Trong nhiều năm qua, thị trường bất động sản tại các thành phố lớn và các khu vực vệ tinh chứng kiến sự gia tăng mạnh của dòng tiền cá nhân vào đất nền, phần lớn xuất phát từ tâm lý đám đông. Người mua không dựa trên nhu cầu thực mà thường hành động theo thông tin từ bạn bè, mạng xã hội hoặc các báo cáo về giá đất tăng liên tục.
Một ví dụ minh họa: giả sử một nhà đầu tư cá nhân có 1 tỷ đồng muốn mua đất tại một khu vực đang phát triển.
Nhìn vào bảng, rõ ràng fomo mua đất khiến nhiều nhà đầu tư nhảy vào thị trường với kỳ vọng giá tiếp tục tăng. Thực tế, các khoản chi này có thể vượt quá khả năng tài chính thực tế, dẫn đến rủi ro cao khi thị trường điều chỉnh.
Khi nhiều người hành động cùng một cách, dòng tiền đổ vào những khu vực cụ thể khiến giá đất tăng không dựa trên yếu tố cơ bản mà chủ yếu do tâm lý bầy đàn trong bất động sản. Hệ quả là:
Giả sử một hộ gia đình có tổng ngân sách 3 tỷ đồng muốn đầu tư vào hai khu đất khác nhau:
Kết quả cho thấy, do fomo mua đất, hộ gia đình có thể ưu tiên khu vực A mặc dù tỷ suất sinh lời dự kiến không vượt trội so với khu vực B, nhưng tâm lý “sợ mất cơ hội” chi phối quyết định.
Để hạn chế rủi ro từ tâm lý đám đông, nhà đầu tư và người mua nhà ở thực có thể cân nhắc:
Ngoài ra, cơ quan quản lý cũng có vai trò quan trọng trong việc minh bạch hóa thông tin và kiểm soát giao dịch ảo, hạn chế tình trạng fomo mua đất lan rộng.
“Tâm lý bầy đàn trong bất động sản: Người Việt sợ hết đất” không chỉ là hiện tượng tâm lý mà còn là yếu tố tác động trực tiếp đến giá đất, phân bổ vốn và rủi ro thị trường. Khi nhiều người hành động theo tâm lý đám đông, dòng tiền có thể tạo ra bong bóng tạm thời, làm giá nhà đất tăng phi lý và dẫn tới thị trường khó dự đoán. Nhận diện đúng các hành vi fomo mua đất và dựa vào dữ liệu thực tế là bước quan trọng để hạn chế rủi ro cá nhân và ổn định thị trường bất động sản trong dài hạn.
